Transat 650
lucas schröder

Gijpen

14-10-2011 | Naar nieuwsoverzicht

Nog maar een half etmaal onderweg, is de wedstrijd dadelijk in volle hevigheid ontbrand. En, net als na de start van de eerste etappe, is het ook nu maar zeer de vraag of het klassement de werkelijk stand in de wedstrijd weergeeft. De rangschikking wordt bepaald door de kortste afstand naar de finish. Dat is niets anders dan een puur meetkundige oplossing die in de kaart wordt gesymboliseerd met de blauwe stippellijn. Op een zeiljacht is de korste route echter zelden ook de snelste. Heel vaak moet je extra mijlen investeren om later met betere wind terugbetaald te worden. Dat daar verschillende opvattingen over bestaan, blijkt wel uit het feit dat de vloot  nu al is uitgewaaierd over een gebied van wel 60 mijl breed. Lucas' koos zeer bewust het oosten. Dat hem dat voorlopig op een 13e plek plaatst is allerminst het gevolg van een tekort aan bootsnelheid, maar van een voorkeur voor een andere uitgangspositie. 

 
Voor gevorderden
Er is bovendien nog iets anders aan de hand dat om enige uitleg vraagt. Anders dan meer conventionele zeiljachten kan een Mini 650 niet goed presteren als de wind recht van achteren komt. De boten hebben geen spinnaker die recht voor de mast staat, maar een asymmetrische gennaker die altijd over een kant van de boot wordt gevaren. Dat zeil is bijzonder efficiënt en zorgt ervoor dat de Mini's snelheden bereiken die heel ongewoon zijn voor een boot van slechts zesenhalve meter. Door de asymmetrie van het zeil moet de wind echter zo'n 20 graden schuiner invallen dan plat voor de wind. Als wind recht van achteren komt, is er sprake van  een windhoek van 180 graden ten opzichte van het zeil. De windhoek voor een gennaker moet daar minimaal 20 graden van afwijken. Daardoor is het gebied tussen 200 en 160 graden met dat zeil dus niet bezeild. Dat betekent dat er voortdurend gewisseld moet worden van boeg. De ene keer zal dat de boot links van de kortste route dwingen, de andere keer gebeurt dat aan de rechterkant. Zeilers noemen dat een gijpkoers.
Als de wind evenwijdig aan de theoretisch kortste route waait, wordt de afstand naar de finish niet groter als je er rechts of links van vaart. De afwijking is dan immers over beide boegen precies gelijk. Staat de wind echter enigszins schuin op de kortste route, dan zal een boot de ene keer veel minder extra mijlen incasseren dan de andere. Per saldo maakt dat niet veel uit maar, afhankelijk van het moment van het positierapport, beinvloed het wel de berekening voor het klassement. 
Hierdoor kan het klassement ook in de komende dagen vaak ogenschijnlijk onlogische sprongen maken. Zelfs positierapporten waar slechts enkele uren tussen zitten, kunnen een flink jojo-effect vertonen. 


 
Goed gezelschap
Aan Lucas' koerslijn te zien, vaart hij al sinds we hem achter de horizon zagen verdwijnen nog steeds met het zeil over bakboord en is de wind geleidelijk steeds verder naar het noordoosten geruimd. Dat is precies volgens de informatie waarop Lucas voor de start zijn plan baseerde. Hij hoopt dat het hem uiteindelijk in een betere uitgangspositie zal brengen dan de boten die nu veel dichter bij de rechtstreekse koerslijn blijven. In die opvatting wordt Lucas gesteund door zowel Jorg Riechers op Mare.de als door David Reason op Teamwork. De nummers twee en drie van de eerste etappe varen dicht bij de Brunel en gebruiken precies dezelfde tactiek. 
Of de westelijke of de oostelijke optie de meest voordelige was, zullen we mogelijk pas weten als de boten de Canarische eilanden al zijn gepasseerd. Vanaf dan zal het tussenklassement mogelijk beter de stand van de wedstrijd weergeven.